Last saved by: dagmara

12 - Сурат Юсуф /Юсуп/ 
/Маккахь доьссина ‚ 111 аят ду/
Аллах1а ц1арца дόзадоцуш шорта а , даимна а болу къинхетаман Да волчу

1.Алиф , лам , ра /Аллах1 т1ех дика хууш ву Шéна цáрех луург/ . Уьш /х1орш бакъ-харц довзарехь/ билгалчу жайнан /Къуръáнан/ áяташ ду .
2.Баккъаллá а , Óха доссийна и - Къуръáн 1аьрбийн /маттахь/ , шу /цуьнах/ кхетийтархьама .
3.Х1ара Къуръáн хьоьга хьéхарца Óха хьоьга дуьйцу /кхи долчу дийцаршех шá вунό/ хаза /долу/ дийцар , баккъаллá а хьо цул хьалха чидам бόцучáрех /г1όпулчáрех/ ма вара .
4.Юсупа шен дéга /Я1къýбé/ элира :"Х1ай сан дá ! Баккъаллá а сýна /г1éнахь/ гина цхьайтта сéдá а , мáлх а , бутт а - сýна гина уьш сайна /сужýдана/ гόрадахна" .
5.Цό элира :"Х1ай сан жима к1ант ! Ма дийцалахь хьан г1ан хьан вежаршка , /ахь и дийцахь/ т1аккха цáра хьуна цхьа мекарло йийра ма ю . Баккъаллá а шайт1а адамна билгала /долу/ мостаг1 /ма/ ду .
6.Иштта /хьýна гина ма-хиллара/ , хьо /диканна/ хоржур ву хьан Дáла , хьýна 1áмор ду Цо /г1éнахь/ хилларш тидар , кхόчуш дийр ду Цό Шен зовкх хьуна т1ехь а , Я1къýбан доьзална т1ехь а , Шá хьалха кхόчуш ма-дарра хьан шина дéна - Ибрах1имнá а , Исхьакъанá а т1ехь . Баккъалла а хьан Дéла хууш верг , кхéтам берг ву .
7./Дéлόра/ Бакъдолуш , Юсупехь а , цуьнан вежаршкахь а /дийцинчунгахь кхáчамé/ билгалόнаш хилла /цáрех лаьцна/ хоьттучарна .
8.Цáра /вовшашка/ элира :"/Дéлόра/ Юсуп а , цуьнан вашá а вайн дéна вайл дукха ма веза , вай /цхьа/ тоба йолушехь , баккъалла а вайн дá билгалчу тиларчохь ма ву .
9.Ве Юсуп , я /гéнарчу/ махка д1акхосса иза , т1аккха мукъаера ю шуна шун ден юьхь , шу хир ду цул т1аьхьа /дохкόдовларца/ дика нах" . 
10.Цáрех цхьаммό элира :"Ма вейша Юсуп , /шаьш 1анне ца 1ахь/ г1ýнан к1оргалле /бухе/ кхоссийша иза , схьаоьцур вара иза цхьаболчу /д1асхьа/ лéлачáра , /х1етé а ветé/ шу делахь /цунна цхьаъ/ дийра долуш"
11.Цáра элира :"Х1ай тхан дá ! Х1ун ду хьýна /хилларг/ , /и/ Юсуп тхьох тешна /ма/ ца вуьту ахь , баккъаллá а тхо цунна /даггара/ дика лууш ма ду ?
12.Ваийтахь иза тхьоца кхáна , самáлхадéра цунна , ловзур иза , баккъаллá а όха ларвийра /1áлашвийра/ ма ву иза" 
13.Цό /Я1къýба/ элира :"Баккъалла а со г1айг1анé ма во аш иза вигарό , со кхоьру иза барзό ваарна , шу цунна т1ехь чидам боцуш /г1όпул/ долуш"
14.Цáра элира :"/Дéлόра/ Барзό иза ваахь , тхо /цхьа/ тоба йолуш , баккъалла а тхо т1аккха эшнарш /ледарнаш/ ма ду"
15.Уьш цуьнца д1абаханчу хéна , цáра барт бира иза г1ýнан к1оргалле кхосса . Óха цуьнга /дагчу/ хьийхира :"/Дéлόра/ Ахь цаьрга хоуьйтур ма ду х1ара цéран г1уллакх , царна хаа ца луш /хьо мила ву/"
16.Уьш баьхкира сарахь шайн да волчу боьлхуш , 
17.Цáра элира :"Х1ай тхан дá ! Баккъалла а тхо даханéра /хьалха довла/ къовсадала , Юсуп тхайн х1умнаш уллехь витина , /т1аккха/ барзό виира иза , /амма/ хьо тхьох тешара-м вац , тхо /ахь х1инцалц/ бакълуьйш /лόруш/ делахь а"
18.Уьш баьхкира цуьнан куьйча т1ехь харц /цуьнан дόцучу/ ц1ийца . Цό /Я1къýба/ элира :"/барзо-м ца виънера и/ Мелхό а , шун синош хаздина шуна /цхьа вон/ г1уллакх , /делахь/ сόсόбар хаза ду , /цхьа/ Аллах1 ву /ас/ шéга г1о доьхург , аш кхуллучу /йуьйцучу харцонна/ т1ехь" . 
19./д1асхьа/ Леларш баьхкира /г1ý йистé/ , цáра вахийтира шайн /хи/ т1евоьдург /хи дá/ , /вахана г1ý чу/ охьахийцира цо шен чийлик /т1аккха цуьнах Юсуп тасавелча/ , цό элира :"Х1ай кхаъ - я1 ! Х1ара-м к1ант /ма/ ву" . Цáра хьулвира /д1алачкъийра/ иза совдéгаран х1ума лéрина . Аллах1 хууш ву цáра дийриг . 
20.Цáра воьхкира бόрахчу мéхах - масех соьмех , уьш бара цуьнгахь /долун сийлалла хаар/ г1éхьа /долуш/ . 
21.Шá иза Мисрара эцначо шен зудчуьнга элира :"Дикадéлахь цуьнан /вайгахь/ 1ар , вайна пайда бан герга ду цо , я вай лόцур иза /вайна/ доьзалхо /вина/" . Иштта /к1елхьара ма ваккхара/ , Óха ч1аг1вира Юсуп /Миср/ лаьттахь /махкахь/ , Тхаьш цунна /г1éнах/ хилларш тидар 1áморхьама . Аллах1 нуьцкъала ву Шен балха т1ехь , делахь а дукхах болу нах /керстанаш/ хууш бац /и/ .
22.Иза шен г1éметтах1оттарé кхаьчча , Óха делира цунна хьукма дар а , хаар а . Иштта /цунна санна/ бекхам бо Óха дикадечáрна .
23.И /Юсуп/ шен х1усам чохь /1аьш/ ерг /шéна/ иза /вéзаваларна/ 1éхо г1оьртира , /массо/ не1арш д1акъевлина цό /х1усам-нáнас/ элира /Юсупé/ :"Схьавола /кхуза/ !" Цό элира :"Аллах1а ларвойла /со/ ! /со ямарт мýха хир ву / Баккъаллá а иза сан эла /ма/ ву /шá/ сан 1ар-дáхар дикадина /волу/ , баккъаллá а дéкъал хир /ма/ бац зуламхой" .
24./Дéлόра/ Бакъдолуш , /бéзамца/ т1емаг1оьртира и /зуда/ цунна . Шéна шен Дéлан бакъо ца гинéхьáра , и /Юсуп/ а т1ег1оьтур ма вара цунна . Иштта /бакъо гайтира Óха цунна/ , цуьнах вόниг а , боьханиг а юхатόхархьама . Баккъалла а иза Тхан догц1енчу /доггах 1ибáдат дечу/ лешха ву .
25.Не1арé хьаьдира и шиъ , т1ехьара /катоьхна/ цуьнан /Юсупан/ коч ят1ийра цо , не1арехь цуьнан /Зулийхан/ элана т1е1оттаделира /т1енисделира/ и шиъ . Цό /Зулийхас/ элира /шен х1усам-дéга/ :"Х1ун бéкхам бу хьан доьзална вόниг лиъначунна , набахти чуволлар , я лазош /долу/ 1áзап дόцург ?"
26.Цό /Юсупа/ элира :"Со 1éхό г1оьртира иза" . Цуьнан доьзалх /цхьана/ тéшό тоьшалла дира :" /нагахь/ Цуьнан коч хьалхáра ят1ийна елахь , т1аккха и /Зулийха/ бакълийна , /ткъа/ и /Юсуп/ харцлуьйчарех ву .
27./нагахь/ Цуьнан коч т1éхьáра ят1ийна елахь , т1аккха и /Зулийха/ харцлийна , /ткъа/ и /Юсуп/ бакълуьйчáрех ву" .
28.Шéна цуьнан коч т1éхьáра ят1ийна гича , цό элира /шен зудчуьнга/ :"Баккъалла а иза шун мéкарлόнех ду , баккъалла а шун /зударийн/ мéкарло йоккха ю"
29./тéшό элира/ "Х1ай Юсуп ! Дитахь х1ара /г1уллакх нáхал ца доккхуш/ ! Ткъа ахь /Зулийха хьан х1усам-дéга хьайна/ гечдар дéха хьан къинна , баккъалла а хьо къа латόчáрех хилла"
30.Шахьарехь /бéхачу/ зударша элира :"Элан зуда шен лай 1éхό г1ерта , бакъдолуш цό юьзна иза бéзамах . Баккъаллá а тхуна иза билгалчу тиларчохь ма хета" 
31.Шéна цéран мéкарло /хабарш/ хезча , цό /цхьаъ/ вахийтира царна т1е /уьш шá йолчу кхайкха/ , цό кечйира цáрна д1атовжийла , делира цáрех х1όрангá а урс , /т1аккха/ цό элира :"Áравáла царна т1е !" Ткъа шайна иза гича , вазвира цáра и , шайн куьйгаш хедийра цáра /цецбовларна/ , цáра элира :"Аллах1а лардойла /вай/ ! Х1ара-м дац адам . Х1ара /ма/ дац лéраме малик бен"
32.Цό /Зулийхас/ элира :"И ву шуна /и/ , шá аш соьгара шен хьокъехь бехк баьккхинарг . /Дéлόра/ Бакъдолуш , со и /безамца/ 1éхό ма г1оьртира , /ткъа/ иза ларвелира . /Дéлόра/ Цо ас шéга омру дийриг цό ца дахь , набахти чувуллур ма ву иза , /шайна/ г1éлό /сийсазлό/ йинчарех хир ма ву иза"
33.Цό /Юсупа/ элира :"Х1ай сан Дéла ! Набахти /вунό/ дукха ма еза сýна , цáра со шéга кхойкхучул а . Ахь соьх цéран мéкарлόнаш д1ацахьовзаяхь , /т1аккха/ со /бéзамца/ цаьргахьá тевжара ву , сонтачáрех хир ву"
34.Жопделира цуна шен Дáла , д1ахьовзийра Цό цуьнах цéран мéкарлόнаш . Баккъаллá а Иза хезаш , хууш ву .
35.Т1аккха , шайна билгалонаш гинчул т1аьхьа , царна /бег1ийла/ хийтира , /Делора/ шаьш и набахти чувуллур ма ву цхьана ханна /аьлла/ 
36.Цуьнца набахти чувахара /жима/ ши стаг . Цаьршиннах цхьаммо элира :"Баккъалла а суна /г1енах/ со /кемсех/ чаг1ар доккхуш го" . Вукхо элира :"Баккъалла а суна /г1енах/ со го , аса хьуш сайн коьрта т1ехула бепиг , олхазарша шех дууш . Дийцахь тхуна цуьнан тидар /муха ду/ . Баккъалла а тхуна хьо хета дикадечарех"
37.Цо /Юсупа/ элира :"Шу шинна /г1енах/ даар дог1ур дац , ша шу шинна луш долу , аса шу шинга цуьнан тидар дийцина бен , и /тидар/ шу шинга дале хьалха . И ду шуна сан Дала суна 1амийначух дерг . Баккъалла а аса дитина Аллах1ех цатешачу сан къоман дин , уьш бу уьш эхартех цатешарш . 
38.Со т1аьхьах1оьттина сан дайн - Ибрах1иман а , Исхьакъан а , Я1къубан а динна . Тхоьца /дог1уш/ ца хилла , оха Аллах1ана х1умма а декъахо яр . И /Дела цхьаъ вар/ Аллах1ан комаьршонах ду тхуна т1ехь а , адамашна т1ехь а , делахь а дукхахбочлу наха баркалла ца олу .
39.Х1ай сан набахти /чуьра/ ши накъост ! Тайп-тайпана деланаш г1оли бу , я цхьаъ волу , нуьцкъала волу Аллах1 ву ?
40.Аша 1ибадат /ма/ ца до Иза /1адда/ витина , ц1ерашна бен , шаьш техкина йолу аша а , шун дайша а , Аллах1а ца йоссийна цаьрца цхьа а бакъо . Хьукма дар дац , Аллах1ан бен . Цо омру дина аша 1ибадат ма де Шена бен /аьлла/ . Иза бакъ долу дин ду , делахь а дукхахболчу нахана ца хаа /и/ .
41.Х1ай сан набахти /чуьра/ ши накъост ! Шу шиннах цхьаъ - цо шен элана чаг1ар малор ду /хьалха санна/ , амма важа - и д1атухур /ирх уллур/ ву , олхазарш дуур ду цуьнан коьртара . Аша шиммо хоьттучу белхан кхел сецна .
42.Цо /Юсупа/ элира , баккъалла а шена цаьршиннах к1елхьаравер ву /аьлла/ хетначуьнга :"Со хьахавелахь хьан элана гергахь !" . Шайт1ано дицдира цунна шен эле /и/ хьахор , т1аккха и лаьттира набахти чохь маситта шарахь .
43.Паччахьо элира :"Баккъалла а суна /г1енах/ го берстана ворх1 етт шаьш ворх1 озачо бууш , /иштта/ баьццара ворх1 кан а , вуьйш /ворх1/ дакъаделла а . Х1ай элий ! Сацам бе суна сан г1енан , шу г1ан туьдуш делахь"
44.Цара элира :"/уьш ийначу/ Г1енашин ц1евнаш /ду/ . Тхо дац г1енаш тидар хууш"
45.Цаьршиннах ша /верах/ к1елхьара ваьллачо элира , цунна дагадеара цхьа хан яьлча :"Аса дуьйцур ду шуна цуьнан тидар , вахийта со /Юсуп волчу/ !"
46."Юсуп - х1ай бакълуьйриг ! Сацам бехьа тхуна берстана ворх1 аттах /лаьцна/ шаьш ворх1 озачо бууш /болчу/ , /иштта/ баьццара ворх1 кенах а , вуьйш /ворх1/ дакъаделла /долчу/ . Со вухаверза мегар нахана т1е . Царна хаа мегар" .
47.Цо элира :"Аша /ялта/ дуьйр ду диллина ворх1 шарахь . Ткъа шаьш гулдинарг - аша и дита шен кенахь , шаьш дуучух /долу цхьа/ к1еззиг доцург . 
48.Т1аккха дог1ур ду цул т1аьхьа ворх1 халанаш , шаьш дууш аша шайна /ялтанех/ кечдинарг , аша д1адуьллучух /долу/ к1еззиг доцург .
49.Т1аккха цул т1аьхьа дог1ур ду /цхьа/ шо , шена чохь нахана дог1а доуьйтуш /долу/ , цу /шар/ чохь цара /стоьмех/ мутт доккхуш .
50.Паччахьо элира :"Схьавалаве и суна т1е !" . Ша волчу /элан/ геланча веача цо /Юсупа/ элира /цуьнга/ :"Юха хьан элан т1е г1ой ахьа цуьнга хатта , х1ун хьал ду шайн куьйгаш хидийначу зударийн , баккъалла а сан эла церан мекарло хууш ву /хьуна/"
51.Цо /эло/ элира /зударшка/ :"И х1ун дара шуна шаьш Юсуп 1ехо г1ерташ /лиънарг/ ?" Цара элира :"Аллах1а лардойла ! Тхуна ца хиъна цуьнах цхьа вониг" . Элан зудчо элира :"Х1инца къаьсти бакъдерг . Со яра и 1ехо г1оьртинарг , баккъалла а иза бакълуьйчарех ма ву"
52./Юсупа элира :/ "/аса/ И /ц1ано лоьхура/ цунна хаийтархьама , баккъалла а со цунна къайлах ямарт ца хиллий а , баккъалла а Аллах1 ямартчеран мекарло нисйеш воций а .
53.Аса ца ц1андо сан са , баккъалла а /массо а/ са вочуьнца омру деш ма ду , ша сан Дала /шех/ къинхетам бинарг доцург . Баккъалла а сан Дела гечдийриг , къинхетамениг ву" . 
54.Паччахьо элира :"Схьавалаве и суна т1е , аса сайна /г1уллакхна/ къастор ву и" . Ша цуьнга вистхилча цо элира :"Баккъалла а хьо тахана тхуна гергахь /ч1ог1а/ нуьцкъала , тешаме ву"
55.Цо /Юсупа/ элира :"Со лаьттин хазнаш т1е х1оттавехьа , баккъалла а со т1аламениг , хуург /ма/ ву !"
56.Иштта , Оха Юсуп ч1аг1вира /Миср/ лаьттахь , цуьнах шена луучохь /ваха/ охьахууш . Оха Тхан къинхетам бо Тхайна луучунна , Оха цо йойъу дикадечеран ял .
57.Эхартан ял г1оли ма ю шаьш /Делах/ тешначарна а , /Цуьнах/ кхоьруш хиллачарна . 
58.Юсупан вежарий баьхкира /Мисре/ , и волчу чубахара уьш , /т1аккха/ цунна бевзира уьш , /амма/ уьш бацара иза вевзаш .
59.Ша уьш шайн г1ирсаца кечбинчу хена , цо элира :"/шолг1а дог1уш/ Дена вина шайн ваша валавеша суна т1е . Шуна ца го , баккъалла а аса барам кхочуш /лела/ бар а , со шена т1е хьеший буьссучарех уггар тоьлуш верг хилар а .
60.Аша и суна т1е ца валавахь , суна гергахь /оза/ барам бац шуна , суна герга му дуьйла !" 
61.Цара элира :"Оха /т1едожош/ воьхур ву иза цуьнан дега , баккъалла а оха дийр ма ду /и/"
62.Цо элира шен ялхошка :"Церан х1уманаш /цара механа елла йолу/ церан п1аьлдигашчу ехка . Царна йовза тарло уьш шаьш шайн ох1луне бирзича . /т1аккха/ Цара /уьш/ юхаян тарло" 
63.Шайн да волчу буха бирзича цара элира :"Х1ай тхан да ! /ялтан/ Барам бухатоьхна тхоьх , ваийтахь тхоьца тхан ваша , барам узур бара оха , баккъалла а оха /вочух/ ларвийр ма ву иза"
64.Цо /Я1къуба/ элира :"Хьалха шух тешна цуьнан ваша витарх терра бен вуьтий аса иза шух тешна ?! Аллах1 ву /цунна/ г1оли ларвийриг , Иза ву къинхетамечарех уггар къинхетамениг"
65.Шайн п1аьлдигаш схьадиллича , царна карийра шайн х1уманаш шайна юхаелла . Цара элира :"Х1ай тхан да ! Кхин х1ун оьшу вайна ?! Х1ара вайн х1уманаш вайна юхаелла , тхан доьзална кхача латтор бара оха , тхан ваша ларвийр вара оха , /и вигча/ цхьана эмкалан барам сов девра дара тхо . Атта барам бу-кх и"
66.Цо элира :"Аса шоьца воуьйтур ма вац иза , аша суна Аллах1аца ч1аг1о яллалц , /Делора/ аша суна схьавалор ма ву иза шайн цхьаъ ца хилахь /аьлла/" . Цара шена ч1аг1о йича , цо элира :"Аллах1 ву-кх вай бохучун т1ехь векил"
67.Цо элира :"Х1ай сан к1ентий ! Цхьана не1арехула /кевнехула/ чу ма г1олаш , тайп-тайпана не1арашкахула /кевнашкахула/ чу г1олаш . Аса хьалха ца доккху шух Аллах1ера х1умма а . Кхел яц Аллах1ан бен . Цунна т1етевжина со , Цунна т1етовжийла т1етевжарш"
68.Уьш чубаханчу хена шайн дас /шайга/ омру динчухула , и дацара царех хьалхадоккхуш Аллах1ера х1умма а , Я1къубан дег1ера хьашто йоцург , цо ша кхочуш йина йолу . Баккъалла а иза 1илман да ву , Оха шена 1амийначунна , делахь а дукхахболу нах хууш бац /и/ .
69.Уьш Юсуп волчу чубаьхкича , шен ваша шен маракъевлина цо элира :"Баккъалла а со хьан ваша ву , цара деш хиллачунна са ма гатделахь"
70.Ша уьш шайн г1ирсаца кечбинчу хена , цо биллира /терзан/ кад шен вешин п1аьлдигчу , т1аккха кхайкхира кхойкхучо :"Х1ай къепал /ковран дай/ ! Баккъалла а шу къуй ма ду"
71.Цара элира шаьш царна т1ебирзина :"Х1ун яйна шун ?"
72.Цара элира :"Паччахьан /терзан/ кад байна тхан . И схьабеанчунна /совг1атна/ цхьана эмкалан мохь /лур/ бу . Аса дош ло /шуна/ цуьнах" .
73.Цара элира :"Аллах1ора , бакъдолуш шуна /хаа/ ма хаа тхо лаьттахь бохам бан ца даьхкиний а , тхо къуй доций а" .
74.Цара элира :"Ткъа х1ун бекхам бу цуьнан , шу харцлуьйш хиллехь ?"
75.Цара элира :"Цуьнан бекхам - шен п1аьлдиг чохь /шуна/ и /кад/ карийнарг /милла велахь/ , и /ша/ бу-кх цуьнан бекхам . Иштта бекхам бо-кх оха зуламхошна"
76.Иза волавелира /и лаха/ церан п1аьлдигаш т1ера , шен вешин п1аьлдигал хьалха . Т1аккха цо арабаьккхира и шен вешин п1аьлдиг чуьра . Иштта , кийтарло йира Оха Юсупна /дуьхьа/ . Цуьнан йиш яцара шен ваша схьаэца паччахьан динехь , Аллах1ан лиъча бен . Оха ойъу Тхайна луучун даржаш . 1илма долчу массарна т1ехула а ву хуург .
77.Цара элира :"Цо /и/ лачкъийнехь , бакъдолуш хьалха цуьнан вашас а лачкъийнера" . Юсупас шена чохь хьулдира и , гучуцадаьккхира цо и царна . Цо элира /шен дагахь/ :"Шу /кхин/ вон /ма/ ду /х1окху/ меттигехь /хьолехь/ . Аллах1 /т1ех/ дика хууш ву аша куц х1отториг" 
78.Цара элира :"Х1ай эла ! Баккъалла а цуьнан воккха , къена да ву /и дукха везаш/ , цуьнан метта тхоьх цхьаъ эцахь , баккъалла а тхуна хьо хета дикадечарех" .
79.Цо элира :"Аллах1а лардойла /тхо/ , тхан х1ума шегахь тхуна карийнарг воцург оха лацарх . Баккъалла а тхо т1аккха зуламхой ма ду" .
80.Шаьш цуьнах догдиллинчу хена , шайна бевлира уьш /вовшех/ дагабуьйлуш . Царех /ханна/ воккхачо элира :"Шуна ца хиъна , баккъалла а шун дас , бакъдолуш шоьгара Аллах1аца ч1аг1о эцний ? Хьалха Юсупан хьокъехь ледарло йира аша . Аса дуьтур дац х1ара /Миср/ латта сан дас суна /ц1а ван/ пурба даллалц я Аллах1а суна кхел яллалц . Иза ву кхелъечарех г1олийниг . 
81.Шайн да волчу юхадерзе аша /цуьнга/ ала :"Х1ай тхан да ! Баккъалла а хьан к1анта къола дина , оха /цунна т1ехь/ тешалла ца дина тхайна /билггал/ хиъначуьнца бен , тхо дацара къайле ларъеш /я и хууш тхаьш хьуна дош лучу хена/ .
82.Хатта тхо /шена/ чохь хиллачу юьрте а , тхо шеца даьхкинчу къепале а , баккъалла а тхо бакълуьйш ма ду"
83.Цо /Я1къуба/ элира :"/х1ан-х1а/ Мелхо а , шун дог1маша шуна хаздина /цхьа/ г1уллакх . /амма/ Собар хаза ду . Аллах1а уьш берриге суна схьабало тарло . Баккъалла а И ву И /сан хьал/ хууш верг , кхетамениг" .
84.Царех д1авирзира и , /шена Юсуп дагавеана/ цо элира :"Х1ай Юсупна болу сан сингаттам !" Г1айг1анна цуьнан ши б1аьрг к1айбелира , и вара /баланна/ садетташ .
85.Цара элира :"Аллах1ора , Юсуп хьехочура /ма/ ца соцу хьо , хьо /цамгарна/ к1елависсалц , я х1аллак хиллачарех хиллалц" .
86.Цо элира :"Баккъалла а аса балхабо сан сингаттам а , сан г1айг1а а Аллах1е , суна хаа Аллах1ера шуна ца хуург .
87.Х1ай сан к1ентий ! Г1ой , талла Юсупех а , цуьнан вашех а дерг , аша дог ма дилла Аллах1ан къинхетамех , баккъалла а Аллах1ан къинхетамех дог ца дуьллу /Делах/ цатешачу наха бен"
88.Иза волчу чубахча цара элира :"Х1ай эла ! Тхоьх а , тхан доьзалах а зен хьакхаделла . Тхо даьхкина к1еззигчу х1уманца , /делахь а/ барам кхочуш бехьа тхуна , саг1ийна /х1ума/ лохьа тхуна . Баккъалла а Аллах1а /диканца/ бекхам бо саг1алучарна" .
89.Цо /Юсупа/ элира /бехк боккхуш/ :"Шаьш Юсупна а , цуьнан вешийна а динарг хаий /дагадог1ий/ шуна , шу /хиндерг/ хууш доцуш ?"
90.Цара элира :"Баккъалла а Юсуп ву хьо ?" Цо элира :"Со Юсуп ву , х1ара сан ваша ву . Бакъдолуш Аллах1а дика дина тхуна . Баккъалла а ша /Делах/ кхоьрург а , /баланна/ сатухург а /милла велахь/ , баккъалла а Аллах1а ца йойъу дикадечеран ял"
91.Цара элира :"Аллах1ора , бакъдолуш Аллах1а /вазвина/ хаьржина хьо тхуна т1ехь , баккъалла а тхо хилла галдевлла" 
92.Цό элира :"/аша динчунна/ Тахана шун юьхь яккхар дац , Аллах1а гечдойла шуна , Иза къинхетам бечарех уггар къинхетамениг ву"
93.Цо элира :"Х1окху сан кучаца г1ой , сан ден юьхь те таса и - /т1аккха/ б1аьрса гуш хир ву и . Шу дуьйла со волчу шайн дерриге ох1лунца"
94.Къепал /Миср чуьра/ арайаьлча , церан дас /Я1къуба/ элира /шен доьзале/ :"Баккъалла а суна Юсупан хьожа ма хаало . Шуна со 1овдал ца хетахьара /тешар дара шу соьх/"
95.Цара элира :"Аллах1ора , баккъалла а хьо хьан ширачу тиларчохь ма ву"
96.Кхаъ боккхург веача цо и /коч/ тесира цуьнан /Я1къубан/ юьхь т1е , б1аьрса гуш вухавирзира и . Цо элира :"Аса шоьга ца элира , баккъалла а суна Аллах1ера хаа шуна ца хуург"
97.Цара элира :ЁХ1ай тхан да ! Тхан къиношна /Деле/ гечдар дехахь тхуна . Баккъалла а тхо галдевлла хилла"
98.Цо элира :"Аса доьхур ду шуна сан Деле гечдар . Баккъалла а И ву И гечдийриг , къинхетамениг"
99.Уьш Юсуп волчу чубаьхкича , цо шен да-нана шена т1еийцира , цо элира :"Маьрша дог1ийла Мисранчу , Аллах1ан лиънехь !"
100.Айъира /охьахаийра/ цо шен да-нана 1аршан /васхал/ т1е . Гора ийгира уьш цунна . Цо элира :"Х1ай сан да ! Х1ара ду-кх /и/ суна хьалха /г1енах/ гинчун тидар , бакъдолуш сан Дала бакъ ди и , бакъдолуш сан Дала суна дикадина : набахти чуьра со араваьккхина Цо , есачу /г1ум/ арара шу далийна , шайт1ано суна а , сан вежаршна а юккъе дов тесначул т1аьхьа . Баккъалла а сан Дела к1еда-мерза /озабезаме/ ву Шена луучунна . Баккъалла а И ву-кх И хууш верг , кхетамениг . 
101.Х1ай сан Дела ! Бакъдолуш Ахьа паччахьалла а делла суна , хилларш тидар 1амийна суна . Х1ай стигланаш а , латта а Кхоьллинарг ! Хьо ву-кх сан верас /велий/ дуьненахь а , эхартахь а ! Д1акхалхавехьа со бусалба волуш , д1атохахь /кхиавехьа/ со дикачарех !" 
102.И /хьахийнарг/ къайлахчу хабарех ду , Оха ша хьоьга /х1ай Мухьаммад/ хьоьхуш /долу/ , хьо вацара цаьрца /цхьана/ цара шайн белхан сацам бечу хена , шаьш мекарло еш .
103.Дукхах болу нах , /уьш Делах тешар т1ехь/ хьо /мел/ сутара хилча а тешар бац .
104.Ахьа цаьрга ца йоьху цу т1ехь /цхьа а/ ял /мах/ . И /къуръан/ дац 1аламашна хьехам бен .
105.Хийла /Дела цхьаъ хиларан/ билгало ю стигланашкахь а , лаьттахь а уьш шена юххехула чекхбовлуш , шаьш цуьнах /ойла ца еш/ д1абирзина болуш .
106.Царех дукхах берш Аллах1ех ца теша , шаьш /Цунна/ декъахо веш бен .
107.Уьш маьрша бевлла те шайна т1е Аллах1ан 1азапех /долу шаьш/ хьулбийриг дарах , я ц1еххьана /къемата дийнан/ сахьт дарах , шайна /и чехка дарна/ хаа ца луш /и дог1уш/ ?
108.Ахьа /цаьрга/ ала :"Х1ара сан некъ бу . Аллах1е кхойкху аса билггала /нийса хилар/ гуш долчунна т1ехь - аса а , ша суна т1аьхьах1оьттинчо а . Ц1ена ву Аллах1 , со вац /Цунна/ декъахо вечарех"
109.Оха ца бахийтина хьоьл хьалха яртийн ох1лунех /болу/ стегарий бен , Оха шайга хьоьхуш /болу/ . Ца лийлира уьш лаьттахула , ца хьаьвсира муха хилла шайл хьалхарчеран чаккхе ? /Делора/ Эхартан х1усам г1оли ма ю шаьш /Делах/ кхийранчарна . Хьекъале ца хуьлу уьш ?
110.Элчанаш /царех/ догдиллича , царна моьттича баккъалла а шаьш /цара/ харцбина /бевлла/ - Тхан г1о деара царна , Тхуна луург к1елхьараваьккхира , Тхан ницкъ буха ца туху къинош дечу нахах .
111./Делора/ Бакъдолуш , церан дийцаршкахь хьехам /кхетам/ ма бу хьекъалан дайшна . И /къуръан/ дацара /цхьамма/ кхуллуш /долу/ хабар , амма /и дара/ шел хьалхарниг бакъдар а , массо а х1ума /билгал дина/ дастар а , нийса некъ а , къинхетам а /Делах/ тешачу нахана .